چالش های ساماندهی خانه های استیجاری / سوئیت های غیر استانداردی که میزبان مسافران نوروزی هستند

به گزارش خبرنگار مهر، با تصویب طرح ساماندهی خانه های استیجاری در شش استان کشور، در سال هشتاد و شش این طرح نیز در گلستان کلید خورد.

بر اساس این طرح،قرار بر شناسایی خانه های استیجاری، صدور پروانه بهره برداری، نصب پلاک برای واحد های اقامتی  غیر رسمی استان شد، لذا در یک فراخوان عمومی اعلام شد تمامی منازل در صورت تمایل به این کار می توانند این مراحل را زیر نظر جامعه هتل داران انجام دهند.

پس از انجام مراحلی از این طرح، دکه هایی نیز در ورودی شهرهای استان احداث شد که به عنوان راهنمایی برای مسافران عمل کند. پس از آن  فعالیت خانه هایی بدون مجوز نیز غیر قانونی اعلام شد.

در واحد های رسمی اقامتی در گلستان تا پیش از این طرح تنها هزار و 300 و شصت واحد تخت وجود داشت که با آمار گردشگر ورودی به استان فاصله زیادی داشت. در آخرین امار منتشر شده از سوی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گلستان 45 خانه از 120 خانه استیجاری شناسایی و ساماندهی شد و 75 خانه دیگر همچنان در دست بررسی است. در این میان به نظر می رسد بسیاری از خانه ها، به ویژه خانه های روستایی در اعداد ذکر شده ، از قلم افتاده اند.

 تکلیف خانه هایی که فاقد شرایط هستند چیست؟

کارتن کوچکی به دست دارد که آن را خیلی هم به سمت خیابان نمی گیرد. نامش را نمی گوید. چند روزی است که هوا آفتابی است و برای مسافرت های کوتاه زمان خوبی به نظر می رسد. مخصوصا برای آن ها که روزهای نوروز را در خانه های خود می مانند و یا پذیرای میهمانان از راه های دور هستند.

از طرح ساماندهی خانه های استیجاری در گلستان با او صحبت می کنم. همان اعتماد اولش را هم از دست می دهد. فکر می کند بازرس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی هستم. با دیدن پلاک ماشینم که نمره گلستان نیست، کمی به من اعتماد می کند. می گویم که خبرنگارم و فکر می کنم اجرایی شدن این طرح در گلستان هنوز مشکلات زیادی دارد. اولین سوالم این است، چرا خانه ات را به جامعه هتل داران معرفی نکردی؟

بیست و سه سال دارد. می گوید: نمی دانم فکر می کنم خانه ما شرایط این کار را ندارد. بسیاری از همسایه های ما در روستا ( می گوید نام روستا را منتشر کنم چون روستا کوچک است و همه آدم ها همدیگر را می شناسند) این کار را انجام دادند. اما آن ها ویلا های نو ساخته و یا آپارتمان های چند طبقه داشتند.

ادامه می دهد: بخش هایی از حیاط ها و یا زمین هایشان را تنها برای اجاره به مسافرها ساختمان سازی کردند، اما خانه ما خیلی شبیه خانه های روستایی است. بخش هایی از آن هنوز از زمان پدر بزرگ پدرم مانده است، مسئولان می گویند این خانه ها باید استحکام سازی شوند و امکان های حداقلی را داشته باشند.

می پرسم اگر خانه شما امکان های لازم برای اقامت مسافرها را ندارد پس چرا میخواهی آن را اجاره دهی؟ اگر اتفاقی برای کسی که ساکن موقت خانه شما می شود رخ دهد، آیا خودت مسئولیت آن را قبول می کنی؟

این نوجوان می گوید: همه مردم فقط برای استفاده از آب و هوا که مسافرت نمی کنند، شاید به نظر خیلی ها بودن در آپارتمان ها آن هم وسط جنگل خوشایند نباشند.

وی اضافه می کند: خیلی از مردم هم دوست دارند بیایند در خانه های روستایی، با همان شکل روستایی زندگی کنند. نوروز سال قبل ما میزبان زن و شوهر جوانی بودیم، آن ها می گفتند اول که وارد روستا شدیم می خواستیم برگردیم، آخر اینجا هیچ شباهتی به روستا نداشت. فکر کردیم برویم در یکی از هتل های مسیر جاده اتاق بگیریم. هم آب و هوای خوبی دارد، هم به خودمان دروغ نمی گوییم که آمدیم چند روز در یک روستا سکونت کردیم.

می گویم برای مسافر ها امنیت از هر چیزی مهم تر است. فکر می کنی چرا مردم باید به اشخاصی که هیچ نهادی بر آن کنترل ندارد اعتماد کنند؟ در مورد این موضوع با مسدولان طرح صحبت کردی؟ حتما برای چنین مواردی کارشناسان راه حلی در نظر گرفته اند.

جواب می دهد: این کار سال هاست که انجام می شود، شما ساحل استان های دیگر اگر بروید که تمام مسیر پر از تابلوهای خانه و ویلاست. من نمی گویم حرف اشتباهی می زنید اما این حرف ها انقدر درست به نظر نمی رسد. در مقابل نا امنی ها مردم انقدر راضی بودند که همیشه مسافرها سراغ این خانه ها و ویلاها آمده اند.

مشکلات طرح ناشی از عدم کارشناسی است

محمد رضا عموزاد کارشناس گردشگری است. او در قیاسی کوتاه از شرایط مازندران و گلستان برای خبرنگار مهر صحبت می کند. عموزاد فکر می کند که در طرح ساماندهی خانه های استیجاری بسیاری از مسائل دیده نشده است و می گوید: در نیمه اول سال 86 این طرح به صورت پایلوت در شش استان کشور اجرا شد که گلستان و مازندران نیز عضو این نمونه ها بودند.

وی با بیان این که در این طرح  چند  اولویت بسیار مهم و به جا وجود دارد ادامه می دهد: تامین امنیت جانی و مالی مسافران و از سوی دیگر کاهش هزینه های سفر و ارائه خدمات مطلوب و در نهایت رصد دقیق  شرایط گردشگران داخلی و خارجی که اطلاعات پایه را برای برنامه ریزی های  بلند مدت .حوزه گردشگری در کشور به عنوان یکی از محور های توسعه هستند.

وی تصریح می کند: متاسفانه آنچه که به نظر می رسد در این طرح ها به طور دقیق دیده نشد و شاید توان کارشناسی پایین این امکان را فراهم نکرد، بومی سازی طرح در هر منطقه بود، اجرای هر طرحی بسته به شرایط محیطی آن باید صورت بگیرد.

عموزاد اضافه می کند: فرض کنید توریست ورودی به مازندران به طور عمومی برای استفاده از ساحل دریای خزر و تفریحات جانبی در کنار آن، هستند، امکان های در نظر گرفته برای اقامت، تنها مکان اقامت آن ها متفاوت است،  از سوی دیگر این گروه از گردشگران به طور عمومی افرادی با تمکن مالی بالا هستند، در نظر گرفتن ویلاهای ساحلی  و تفریحات سرگرم کننده بیشتر از آنچه در شرایط عادی زندگی وجود دارد برای این گروه لازم است، مانند تله کابین، تفریحاتی مثل پیست های رالی و موتور سواری.

این کارشناس می گوید: در گلستان نیز باید رصد دقیقی صورت بگیرد، گردشگران عبوری، طبیعت گردان، گردشگران تاریخی، قومیت شناسان، گروه برجسته هدف گردشگری در گلستان را تشکیل می دهند، بنابراین ساماندهی مکان های اقامتی نیز باید با توجه به این سلیقه باشد.

وی ادامه می دهد: طبیعت، استفاده از خانه های تاریخی و روستایی، خانه هاییکه ریشه های فرهنگی و سنتی را بیدار کنند، نه ویلاهای نو و مکان های آنتیک، می تواند فضایی برای گردشگران ایجاد کند که بخواهند در گلستان بمانند، این که این همه تازه گی در عین حال آشناست.

این کارشناس گردشگری معتقد است آمار ها نشان می دهد که بسیاری از خانه های روستایی که می تواند در سراسر استان به اقامت گاه های مناسبی برای گردشگران تبدیل شود، اصلا دیده نشده است.

وی می گوید : من فکر می کنم مسئولان گلستان یک بار دیگر باید این طرح را مورد بررسیی دقیق قرار دهند و تسهیلات کافی برای رساندن خانه هایی که از استانداردها فاصله دارند در نظر کرفته شود.

به گزارش خبرنگار مهر، در بومی سازی طرح ساماندهی خانه های استیجاری مهم ترین بخش تعامل با روستاهاست، فراموش نکنیم که روستاییان توان بالقوه زیادی برای همکاری های همه جانبه با دولت ها دارند و حیف است که این توان در نظر گرفته نشود.